1. Thông tin về tình hình dịch bệnh do virus NIPAH
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), bệnh do vi rút Nipah được ghi nhận rải rác tại một số quốc gia, chưa tạo thành các ổ dịch lớn, tuy nhiên tỷ lệ tử vong ở các trường hợp nhập viện dao động từ 40-75%. Hiện nay chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu cho cả người và động vật. Vi rút Nipah là bệnh truyền nhiễm nhóm A, lây truyền chủ yếu từ động vật sang người (hiện tại ở Ấn Độ chủ yếu qua dơi ăn quả), qua thực phẩm hoặc vật phẩm bị nhiễm vi rút; đồng thời cũng có thể lây từ người sang người qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, dịch bài tiết của bệnh nhân. Thời gian ủ bệnh khoảng 4-14 ngày, người nhiễm có thể xuất hiện các triệu chứng như: đau đầu, đau cơ, nôn mửa, đau họng; sau đó có thể chóng mặt, buồn ngủ, rối loạn ý thức và các dấu hiệu thần kinh của viêm não cấp tính. Đến ngày 26/01/2026, Việt Nam chưa ghi nhận trường hợp mắc bệnh do vi rút Nipah.
2. Các biện pháp phòng, chống vi rút NIPAH tại Việt Nam theo khuyến cáo của Bộ Y tế:
Để chủ động phòng, chống bệnh do vi rút Nipah, Bộ Y tế khuyến cáo người dân thực hiện nghiêm túc các biện pháp sau:
* Hạn chế đến khu vực có dịch
Người dân cần hạn chế đến các khu vực đang có dịch vi rút Nipah nếu không thực sự cần thiết. Việc di chuyển đến vùng dịch làm tăng nguy cơ phơi nhiễm và mang mầm bệnh về cộng đồng.
* Theo dõi sức khỏe sau khi trở về từ vùng dịch
Trong vòng 14 ngày sau khi trở về từ khu vực có dịch, nếu xuất hiện các biểu hiện như đau đầu, đau cơ, nôn mửa, đau họng, chóng mặt, buồn ngủ, lú lẫn hoặc co giật, người dân cần:
Đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được khám và xử trí kịp thời.
Hạn chế tiếp xúc với người khác nhằm phòng nguy cơ lây lan.
Thông báo đầy đủ tiền sử dịch tễ, bao gồm nơi đã đến, thời gian lưu trú và các tiếp xúc nguy cơ.
* Đảm bảo an toàn thực phẩm
Thực hiện nghiêm nguyên tắc “ăn chín, uống sôi”; rửa sạch và gọt vỏ trái cây trước khi ăn. Tuyệt đối không sử dụng trái cây có dấu hiệu bị dơi hoặc chim cắn, gặm nhấm; tránh uống nhựa cây tươi chưa qua chế biến như nhựa cây thốt nốt, nhựa dừa sống… vì đây có thể là nguồn lây nhiễm vi rút.
* Hạn chế tiếp xúc với động vật nguy cơ
Không tiếp xúc gần với dơi ăn quả và các động vật có nguy cơ mang mầm bệnh. Sau khi tiếp xúc, giết mổ hoặc xử lý động vật, cần rửa tay thường xuyên bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn để giảm nguy cơ lây nhiễm.
* Phòng lây truyền từ người sang người
Hạn chế tiếp xúc trực tiếp với người nghi mắc hoặc mắc bệnh. Khi chăm sóc người bệnh, cần sử dụng đầy đủ khẩu trang, găng tay và các phương tiện phòng hộ cá nhân, đồng thời rửa tay kỹ sau mỗi lần tiếp xúc.
* Khuyến nghị chung
Bộ Y tế khuyến nghị người dân bình tĩnh, không hoang mang, theo dõi thông tin chính thống và chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh. Việc nâng cao ý thức phòng ngừa sẽ góp phần quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng, đồng thời giúp Việt Nam duy trì hiệu quả công tác kiểm soát các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm.
(Theo nguồn của Bộ Y Tế – 2026)
Nguyễn Oanh